شفقنا زندگی – بیماری کبد چرب یا استئاتوز کبدی یکی از شایعترین بیماری های کبد است. این بیماری به دلیل تغییر در سبک تغذیه و زندگی در کشور ما بسیار شایع است. در مراحل اولیه، بیماری کبد چرب ممکن است بدون علامت خاصی باشد، اما با پیشرفت آن میتواند به التهاب کبد، فیبروز و در نهایت سیروز یا حتی نارسایی کبد منجر شود.
به گزارش شفقنا زندگی به نقل از همشهری آنلاین – آرش نهاوندی: کبد دومین ارگان یا اندام بزرگ بدن است که به فرآوری مواد غذایی کمک میکند و مواد مضر خون را فیلتر میکند. اما یک خطر بزرگ این عضو را تهدید میکند: تجمع چریی. در صورت تجمع چربی در این اندام دچار بیماری کبد چرب میشویم. گاهی این بیماری را بیماری خاموش کبدی مینامند، به این دلیل که میتواند بدون ایجاد علائم ایجاد شود و پیشرفت آن میتواند بسیار برای سلامت فرد خطرناک باشد. اما آیا این بیماری برگشت پذیر و قابل درمان است؟
تجمع چربی در کبد طبیعی است؟
دکتر مجید حسن قمی نایب رئیس انجمن تغذیه ایران در گفت و گو با روزنامه همشهری در باره این بیماری میگوید: وجود مقدار کمی چربی در کبد طبیعی است. اما تجمع بیشازحد آن میتواند به یک مشکل اساسی تبدیل شود. اگر بیش از ۵ تا ۱۰ درصد از وزن کبد شما چربی است احتمالا به بیماری کبد چرب مبتلا هستید. شیوع این بیماری در بسیاری از نقاط جهان در حال افزایش است و حدود ۲۵ درصد از مردم را تحت تاثیر قرار میدهد. اما خبر خوب این است که این بیماری برگشتپذیر است و با تغییر سبک زندگی درمان میشود.
این متخصص تغذیه با اشاره به اینکه بیماری کبد چرب به شرایطی اطلاق میشود که در آن چربی اضافی در سلولهای کبد تجمع مییابد، میگوید: این بیماری عمدتا به دو دسته الکلی و غیر الکلی تقسیم میشود که نوع غیر الکلی آن شایعتر بوده و اغلب با عواملی مانند چاقی، مقاومت به انسولین، دیابت و چربی خون بالا مرتبط است.
شایعترین علت کبد چرب
او در ادامه توضیح میدهد: شایعترین علت کبد چرب اعتیاد به الکل است. درمورد کبد چرب غیر الکلی کارشناسان هنوز به طور دقیق نمیدانند علت این بیماری چیست. برای جلوگیری از این بیماری باید اضافهوزن یا چاقی، مقاومت به انسولین، قند خون بالا که نشاندهنده پیش دیابت یا دیابت نوع ۲ است و سطح بالای چربی در خون (بهویژه تری گلیسیرید) را کنترل کرد.
دکتر قمی در ادامه به نشانههای ابتلای فرد به کبد چرب میپردازد و میگوید: به طور کلی شایعترین علائم کبد چرب عبارتاند از خستگی شدید، ضعف، کاهش وزن، از دستدادن اشتها، تهوع و استفراغ و درد در ناحیه مرکزی شکم یا در قسمت راست و بالای شکم.
چطور کبد چرب نگیریم؟
او با بیان اینکه علاوه بر مصرف دارو، لایف استایل فرد هم میتواند در پیشگیری و درمان کبد چرب موثر باشد، توضیح میدهد: درمان کبد چرب عمدتا بر اصلاح سبک زندگی متمرکز است. کاهش وزن تدریجی از طریق رژیم غذایی سالم و کمکالری، انجام منظم فعالیت بدنی و پرهیز از مصرف قند و چربیهای اشباع شده، مؤثرترین راهها برای مدیریت این بیماری هستند. در برخی موارد، پزشک داروهایی برای کنترل عوامل زمینهساز مانند مقاومت به انسولین تجویز میکند. تشخیص و اقدام بهموقع در مورد بیماری کبد چرب میتواند از پیشرفت آن جلوگیری کرده و به بازگشت سلامت کبد کمک شایانی نماید.
غذاهای مفید و مضر
دکتر قمی به غذاهای مفید کبد چرب نیز اشاره میکند و میگوید: مواد غذایی مفید برای پیشگیری و درمان کبد چرب عبارتند از: میوههایی مانند مرکبات (لیمو، پرتقال، گریپفروت)، سیب، توتفرنگی، زغالاخته، آووکادو، انگور، سبزیجاتی مانند اسفناج، کلم (بروکلی، برگ)، هویج، کرفس، سیر، غلات کامل مانند جو دوسر، برنج قهوهای، گندم کامل، نان سبوسدار و پروتئینهای کمچرب: مرغ بدون پوست، سویا، عدس، نخود، تخممرغ و لبنیات کمچرب.
اما به گفته این متخصص تغذیه، مواد غذایی مضر عبارتند از غذاها و نوشیدنیهای شیرین مانند نوشابه، آبمیوههای صنعتی، دسرهای شیرین، سسهای صنعتی، غذاهای سرخشده و فرآوریشده مانند چیپس، پفک، فستفود، سوسیس و کالباس و غلات تصفیهشده مانند نان سفید، برنج سفید، پاستاهای صنعتی و شیرینیهای درست شده با آرد سفید.