وی ادامه داد: تاکید داریم که سقط بویژه قبل از ولوج روح انجام نشود؛ البته جنین قبل از ولوج روح نیز مانند برخی گروه های یهودی که جنین بدون روح را بی ارزش می دانند، بی ارزش نیست و اینگونه نیست که به آسانی بتوانیم آن را انجام دهیم، پیامد دارد و کار درستی نیست.
لاریجانی خاطرنشان کرد: سقط بعد از ولوج روح نیز فقط باید در موارد آسیب خیلی شدید باشد که در اینجا نیز باید دیه پرداخت کرد؛ اینگونه مباحث مربوط با فرهنگ و معارف است اما به هرحال نباید سقط جنین را ساده گرفت.
معاون وزیر بهداشت گفت: در معارف اینگونه بیان شده که گاهی فرزندی در عالم می آید یا فرزندی از دنیا می رود که ممکن است موجب تقدم و تاخر ظهور امام زمان (عج) شود؛ انسان هایی هستند که جامعه را می سازند و برای حیات دیگران تاثیر و تاثر دارند.
لاریجانی افزود: تقریبا همه ادیان الهی قبول دارند که سقط جنین یک کار اخلاقی نیست اما با توجه به سقط درمانی باید راهی منطقی در شرایطی که جنین در زجر است، پیدا کنیم که اینگونه سقط ها در جای خود صحیح است بویژه آنکه اگر سلامت مادر در خطر جدی قرار گرفته باشد.
وی خاطرنشان کرد: براساس آمار سازمان پزشکی قانونی، شش تا هفت هزار سقط جنین وجود دارد البته این آمار مربوط به کسانی است که از مسیر قانونی سقط جنین را انجام می دهند؛ عده زیادی ممکن است عجله کنند یا مسیر را ندانند یا به هر دلیل دیگر احتمال دارد سقط های دیگری داشته باشند.
معاون وزیر بهداشت اظهار داشت: بر اساس آمارها، ۱۵ تا ۲۰ درصد باروری ها می تواند منجر به سقط جنین شود که آمار جهانی نیز در همین حدود است.
لاریجانی اضافه کرد: در خصوص سقط جنین بحث رضایت آگاهانه نیز مطرح است که می گوییم رضایت آگاهانه را از چه کسی باید بگیریم. آیا فقط باید رضایت بدهد، آیا این فرزند محصول پدر و مادر و یک زندگی مشترک نیست؛ صاحب حق کیست که خود این سئوالات یکی بحث فنی جدی در مباحث اخلاق پزشکی به شمار می رود.
وی ادامه داد: درمورد مسائل زنان و باروری این سئوال مطرح است که چگونه می توانیم اصلا وارد بحث پیشگیری از بارداری شویم و مساله برای زنانی که بیمار هستند و باردار می شوند، چگونه است.
به گفته معاون وزیر بهداشت، ۹۹ درصد بارداری های خطرناک د کشورهای در حال توسعه اتفاق می افتد که نشان دهنده ضرورت برنامه ریزی برای این مساله است.
لاریجانی گفت: خطرات روحی و جسمی در بارداری های خطرناک می تواند مشکل ساز باشد؛ ارزیابی سود و ضرر در زمانی که فرد فقط خودش نیست و جنینی هم دارد، بحث جدی است.
** قوانینی که بر اخلاق سایه انداخته اند
معاون وزیر بهداشت تصریح کرد: سه قانون در زمینه بارداری در کشور شامل قانون سقط درمانی در سال ۸۴، قانون اهدای گامت و جنین به زوج های نابارور در سال ۸۲ و راهنمای تشخیصی ژنتیک و تحقیق روی گامت داریم که روی مباحث اخلاقی موجود در این زمینه سایه می افکنند.
لاریجانی گفت: درمورد راهنمای تشخیصی ژنتیک و تحقیق روی گامت ها، راهنماهای بالینی و کدهای اخلاقی وجود دارند که همه آنها برای دست اندرکاران مربوطه مباحث جدی است.
معاون وزیر بهداشت ادامه داد: حتی اگر مساله ای مانند اهدای جنین را بپذیریم که به نظر می آید در قانون پذیرفته شده – گرچه موفقیت آنها بر پایه برخی شواهد ۳۰ تا بیش از ۴۰ درص است -، سئوالاتی مطرح می شود بطور مثال چه کسی را برای این کار بپذیریم و آیا هر کسی که می آید و می خواهد اهدای جنین را عرضه کند، آیا بپذیریم. آیا اگر مادر مجرد بیاید و تقاضا کند که با اهدای جنین او را بچه دار کنیم آیا باید بپذیریم یا نپذیریم.
لاریجانی افزود: اگر فردی با سن بالا برای اهدای جنین مراجعه کرد باید مسائلی مانند عوارض بارداری و رفاه کودک مطالعه شود؛ آیا مادری که اعتیاد دارد اگر درخواست اهدای جنین کرد آیا باید بپذیریم یا نپذیریم در مبتلایان به نارسایی کلیه، سرطان و ایدز و دیگر بیماری ها نیز این سئوالات مطرح است و مباحث زیادی پیرامون اینگونه موضوعات وجود دارد.
وی اظهار داشت: حتی اگر بخواهیم وارد موضوعی مانند انجماد جنین شویم این سئوال مطرح است که حفظ انجماد جنین برای چه مقصدی باشد، مقاصد پزشکی یا مقاصد اجتماعی؛ اگر والدین جنین منجمد شده دچار اختلاف و طلاق شوند، چه کار کنیم و چه کسی آن را بپذیرد و سقط به چه شکل باشد. همچنین اگر کسی که جنین منجمد داشت، دچار مرگ شد آیا از آن جنین می توانیم برای تولید مثل استفاده کنیم.
معاون وزیر بهداشت تصریح کرد: مباحث زیادی در اخلاق باروری وجود دارد که نیاز به تنقیح دارد؛ مسائلی مانند نفقه، حضانت، ارث و حرمیت در موضوع اهدای جنین وجود دارد که نیاز به بحث های جدی دارد. حتی اکنون پیوند رحم نیز در برخی کشورها اتفاق افتاده و نخستین فرزند با استفاده از این شیوه در سوئد متولد شده است.
لاریجانی گفت: حتی اگر قانون سقط و کمک باروری را بپذیریم، مباحث اخلاقی زیادی پیرامون آنها موجود دارد که همزمان باید روی آنها کار شود. امروز نگهداری طولانی گامت و جنین، اهدای جنین و رحم جایگزین مباحث روز کشور است.
وی به مساله تشخیص جنسیت جنین اشاره کرد و افزود: این سئوال مطرح است که اکنون که می توانیم جنسیت جنین را تشخیص دهیم آیا می توانیم وارد این مسائل شویم.
** باید به مساله سالمندی در ایران توجه کنیم
معاون وزیر بهداشت در بخش دیگری از سخنان خود به مساله مسن شدن جمعیت اشاره کرد و گفت: اکنون پنج ونیم میلیون نفر در گروه سنی بالای ۶۵ سال در کشور زندگی می کنند اما مساله سالمندی در دهه های آتی تبدیل به یک مساله جدی برای کشور می شود.
لاریجانی افزود: باید خود را برای شرایط سالمند شدن کشور آماده کنیم. کشورهایی که پیش از این به شدت سیاست های کنترل جمعیت را اعمال می کردند امروز جمعیت خود را به باروری بیشتر توصیه می کنند و تغییر سیاست داده اند .
وی با اشاره به سیاست های راهبردی جمعیت در کشور و ضرورت اجرای آن گفت: جمعیت، بحثی نیست که بتوان به آسانی از کنار آن گذاشت باید برای سلامت اجتماعی نیز برنامه داشته باشیم.
معاون وزیر بهداشت ادامه داد: طبق پیش بینی های وزارت بهداشت، سن امید در کشور از ۷۴ سال طی پنج سال آینده به ۷۶ سال افزایش خواهد یافته که در کنار نرخ باروری این توجه را به ما می دهد که در سیاست های کلان باید به فکر برنامه ریزی جمعیتی باشیم و به جنبه های اخلاقی آن نیز توجه کنیم.