شفقنا زندگی-در جمهوری اسلامی ایران به دلیل همسایگی با بزرگترین تولیدکننده موادمخدر یعنی کشور افغانستان با تولید بیش از ۵۵۰۰ تن تریاک در مساحتی بالغ بر ۲۰۰ هزارهکتار زمین با درآمدی حدود ۹۶۰ میلیون دلار، همچنین جوان بودن جامعه، سنتی بودن الگوی مصرف مواد هنوز هم تریاک، ماده غالب مصرف در کشور است. تریاک نسبت به موادی مانند هروئین و شیشه کم خطرتر است. پس باید برنامه ریزی به گونه ای باشد که از تبدیل تریاک به هروئین و شیشه جلوگیری شود.
سوال اساسی این است که چگونه با توجه به شرایط ذکر شده می توان این سیاست را عملی کرد و سوال دوم این است که آیا تاکنون (طی ۷ سال گذشته) در این کار موفق بوده ایم؟ با توجه به دو سرشماری صورت گرفته از الگوی مصرف معتادان در کشور در سال۸۶ که الگوی مصرف روانگردان ها حدود ۵ درصد از کل معتادان بوده، در سال۹۰ که الگوی مصرف روانگردان ها به حدود ۲۵درصد رسیده، ۵ برابر افزایش داشته است.در حوزه درمان و کاهش آسیب معتادین، یکی از برنامه ها استفاده از درمان های جایگزین است. با توجه به اینکه تریاک هنوز ماده اول مصرف در کشور محسوب می شود، باید داروهای جایگزین تریاک را بیشتر مدنظر قرار دهیم. یکی از این داروها که با هماهنگی ستاد مبارزه با موادمخدر و وزارت بهداشت در کشور تولید شده شربت تریاک یا «اوپیوم تینکچو» است.سابقه مصرف داروهای شبیه شربت تریاک به قرن ۱۹ میلادی می رسد با نام هایی مانند «پاراگوریک» یا «لودانم» که برای درمان دردهای شدید بدن و درمان اسهال و سرفه های مزمن استفاده می شده است. فرمول این داروها شبیه شربت تریاک است که در ایران با نام علمی اوپیوم تینکچو تولید می شود و حدود ۳ سال است که در مراکز درمانی سوءمصرف مواد که از وزارت بهداشت و سازمان بهزیستی مجوز دارد، توزیع و توسط کسانی که خواهان ترک، سم زدایی و درمان هستند مصرف می شود. عموماً شربت تریاک برای کسانی که مصرف کننده هروئین و تریاکند، یک داروی بسیار مفید است و سطح رضایت مصرف کنندگان بویژه در درمان نگهدارنده بالااست. یکی از مشکلات مصرف کنندگان داروهای درمان اعتیاد، تنظیم دوز روزانه است که در شربت تریاک راحت تر از سایر داروها است. عموماً داروهای درمان اعتیاد دارای اثر خواب آوری در طول روزند که خوشبختانه در شربت تریاک این عارضه وجود ندارد. عموماً در کسانی که به داروی متادون جواب نمی دهند، استفاده از شربت تریاک توصیه می شود. شربت تریاک با توجه به خصوصیات مثبت فوق در کسانی که خواهان درمان نگهدارنده یا سم زدایی موادمخدر هستند مفید است و در اجرای برنامه جلوگیری از تبدیل مواد کم خطر به مواد پرخطر نیز به عنوان یک داروی استراتژیک می تواند از طریق توسعه مراکز پزشکی توزیع کننده در سطح کشور عملیاتی شود.
در این راستا وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به عنوان قطب اصلی و متولی سلامت کشور باید راه های تسهیل مجوزهای قانونی مراکز درمانی را که از شربت تریاک استفاده می کنند، افزایش دهد. همچنین میزان تولید این دارو را توسعه دهد و مهمترین نکته این است که آموزش پزشکان متقاضی درمان بیماران با شربت تریاک باید بشدت توسعه یابد زیرا در حال حاضر تعداد پزشکانی که در سطح کشور آموزش درمان معتادان با شربت تریاک را فراگرفته اند نسبت به تعداد معتادان بسیار کم است.
نویسنده: دکتر سعید صفاتیان*رئیس کارگروه کاهش تقاضای کمیته مستقل مبارزه با موادمخدر مجمع تشخیص مصلحت نظام/روزنامه ایران
انتهای پیام